Κέντρο Βυζαντινού Πολιτισμού ΙΟΥΣΤΙΝΙΑΝΟΣ
Ο αυτοκράτορας της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας Ιουστινιανός Α΄ (527-565) βοήθησε όσο κανείς άλλος την άμυνα και την ασφάλεια της χερσονήσου της Κασσάνδρας στη Χαλκιδική με την κατασκευή ενός διατειχίσματος στην Κασσάνδρεια, η οποία ιδρύθηκε το 316 π.Χ. στη θέση της κατεστραμμένης από τον Φίλιππο Β΄ αρχαίας Ποτίδαιας. Το οχυρωματικό αυτό έργο προσγράφεται από τον ιστορικό της εποχής Προκόπιο μεταξύ των μεγάλων έργων του Ιουστινιανού1. Η ανέγερση του τείχους, συνολικού μήκους 1.200 μέτρων περίπου με 21 ορθογώνιους οχυρωματικούς πύργους έγινε προφανώς στη θέση και σε αντικατάσταση παλαιοτέρων οχυρώσεων που είχαν εν τω μεταξύ καταστραφεί2. Τα κατάλοιπα του διατειχίσματος διατηρούνται σήμερα κατά μήκος της σύγχρονης διώρυγας της Ποτίδαιας. Με κριτήριο τη σημασία της πολιτικής του αυτοκράτορα Ιουστινιανού για την περιοχή της Χαλκιδικής, επιλέξαμε να δώσουμε το όνομά του στο Κέντρο Βυζαντινού Πολιτισμού Χαλκιδικής που βρίσκεται στα Ν. Φλογητά. Ο Ιουστινιανός δηλαδή αποτελεί τον χώρο, στον οποίο η αρμόδια Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων Χαλκιδικής και Αγίου Όρους φιλοδοξεί να παρουσιάσει την Ιστορία της Χαλκιδικής, καθώς και το έργο της, μέσω των ευρημάτων που έχουν συγκεντρωθεί στις αποθήκες της από το 1973, έτος ίδρυσής της, μέχρι σήμερα. Σύμφωνα με τη σχετική Μελέτη, προβλέπεται η λειτουργία Μουσείου με τις Αρχαιότητες της περιοχής, υπαίθριου Μουσείου με Αρχαιότητες ειδικής σημασίας, η λειτουργία εργαστηρίου Συντήρησης Αρχαιοτήτων, ανοικτού στο κοινό, η δημιουργία ενημερωτικής μακέτας για την Αρχαιολογία και Γεωγραφία της περιοχής, καθώς και μονάδες εξυπηρέτησης πολιτών (WC, Parking, Caffe κ.λπ.). Από τα προβλεπόμενα αυτά έργα έχουν ολοκληρωθεί και λειτουργούν το Ανοικτό για το κοινό Κέντρο Συντήρησης Αρχαιοτήτων, το κτίριο του Μουσείου, ενώ τα υπόλοιπα έργα βρίσκονται σε εξέλιξη. 1 Προκόπιος, Περί κτισμάτων (Procopii Caesariensis opera omnia), έκδ. J. Haury, τ. ΙΙΙ, 2, Lipsiae 1913, IV. 3, 20-26 [...εντός καθειργμένην καλούσι Παλλήνην. την μέντοι είσοδον διατειχίσματι το παλαιόν καταλαβόντες οι επιχώριοι, ταύτη τε την εκατέρωθι συζεύξαντες θάλασσαν, πόλιν ενταύθα εδείμαντο, ην πάλαι μεν Ποτίδαιαν, τανύν δε Κασανδρίαν ονομάζουσιν. ούτω δε τας ενταύθα οικοδομίας ο χρόνος διέφθειρε πάσας ώστε δε Ουννικόν τι έθνος ου πολλώ πρότερον καταθέοντες τα εκείνη χωρία, ώσπερ τι διαχειρίζοντες οίον τι πάρεργον, το τε ξύμβαμα τούτο και την πόλιν άφοβοι εξείλον, καίπερ εξ ου γεγόνασιν άνθρωποι τειχομαχήσαντες πώποτε. αλλά και τούτο Ιουστινιανώ βασιλεί γέγονε πρόφασις αρετήν τε και μεγαλοφροσύνην ενδείξασθαι. τοις γαρ ξυμπίπτουσι χαλεποίς αντίξουν ποιούμενος αεί την αυτού πρόνοιαν, των ξυμβεβηκότων τα πονηρότατα ταις επιγινομέναις αγαθοεργίαις ευθύς μεταβιβάζεται ες τύχην αμείνω. και Παλλήνης αμέλει πόλιν τε την προβεβλημένην της χώρας απάσης και το κατά την είσοδον διατείχισμα τοις επιβουλεύειν εθέλουσιν άμαχόν τε και ανανταγώνιστον διεπράξατο διαφανώς είναι. ταύτα μεν ουν εν πράξεσιν αυτώ ταις επί Μακεδονίαν διαπεπόνηται...] 2 M. Ζahrnt, Olynth und die Chalkidier. Untersuchungen zur Staatenbildung auf der chalkidischen Halbinsel im 5. und 4. Jahrhundert v. Chr., München, σ. 214 και εξής.
1. Προκόπιος, Περί κτισμάτων (Procopii Caesariensis opera omnia), έκδ. J. Haury, τ. ΙΙΙ, 2, Lipsiae 1913, IV. 3, 20-26 [...εντός καθειργμένην καλούσι Παλλήνην. την μέντοι είσοδον διατειχίσματι το παλαιόν καταλαβόντες οι επιχώριοι, ταύτη τε την εκατέρωθι συζεύξαντες θάλασσαν, πόλιν ενταύθα εδείμαντο, ην πάλαι μεν Ποτίδαιαν, τανύν δε Κασανδρίαν ονομάζουσιν. ούτω δε τας ενταύθα οικοδομίας ο χρόνος διέφθειρε πάσας ώστε δε Ουννικόν τι έθνος ου πολλώ πρότερον καταθέοντες τα εκείνη χωρία, ώσπερ τι διαχειρίζοντες οίον τι πάρεργον, το τε ξύμβαμα τούτο και την πόλιν άφοβοι εξείλον, καίπερ εξ ου γεγόνασιν άνθρωποι τειχομαχήσαντες πώποτε. αλλά και τούτο Ιουστινιανώ βασιλεί γέγονε πρόφασις αρετήν τε και μεγαλοφροσύνην ενδείξασθαι. τοις γαρ ξυμπίπτουσι χαλεποίς αντίξουν ποιούμενος αεί την αυτού πρόνοιαν, των ξυμβεβηκότων τα πονηρότατα ταις επιγινομέναις αγαθοεργίαις ευθύς μεταβιβάζεται ες τύχην αμείνω. και Παλλήνης αμέλει πόλιν τε την προβεβλημένην της χώρας απάσης και το κατά την είσοδον διατείχισμα τοις επιβουλεύειν εθέλουσιν άμαχόν τε και ανανταγώνιστον διεπράξατο διαφανώς είναι. ταύτα μεν ουν εν πράξεσιν αυτώ ταις επί Μακεδονίαν διαπεπόνηται...] 2. M. Ζahrnt, Olynth und die Chalkidier. Untersuchungen zur Staatenbildung auf der chalkidischen Halbinsel im 5. und 4. Jahrhundert v. Chr., München, σ. 214 και εξής.
-----------------------------------------------------------------
Previous page: Πύργος Ουρανούπολης
Next page: Το Κέντρο
